“Λωτοφάγοι”: Γενικό ευρετήριο

Featured

Tags

, , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , ,


ΕΥΡΕΤΗΡΙΑ

  1. Οι “Λωτοφάγοι” και το Αρχαίο Θέατρο: μια καταγραφή
  2. Οι “Λωτοφάγοι” και η σύγχρονη λογοτεχνία (ελληνική και ξένη): μια καταγραφή
  3. Ένα ακόμη ευρετήριο

ΘΕΜΑΤΑ ΑΡΧΑΙΑΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ

ΟΜΗΡΟΣ

  1. Η “Ιλιάδα” και ο ηρωικός κώδικας, η ‘αρχαιογνωσία’ και η λογοτεχνική ανάλυση
  2. Η διδασκαλία της “Ιλιάδας” στη Β᾽ Γυμνασίου (Κύπρος)
  3. Για το ομηρικό έπος και την Οδύσσεια: λίγα εισαγωγικά
  4. Στιγμές της “Οδύσσειας” (1): το ‘ελλειμματικό’ Προοίμιο
  5. Στιγμές της “Οδύσσειας” (2): η σχεδία του Οδυσσέα (ραψωδία ε)
  6. Στιγμές της “Οδύσσειας” (3): Οδυσσέας και Ναυσικά (ραψωδία ζ)
  7. Στιγμές της “Οδύσσειας” (4): ο Οδυσσέας και το είδωλο του Αγαμέμνονα (λ 385-464)
  8. Στιγμές της “Οδύσσειας” (5): ‘μικρολεπτομέρειες’ της Μνηστηροφονίας (ραψωδία χ)
  9. Στιγμές της “Οδύσσειας” (6): Οδυσσέως και Πηνελόπης αναγνωρισμός (ραψωδία ψ)

ΓΕΝΙΚΑ ΠΕΡΙ ΑΡΧΑΙΟΥ ΘΕΑΤΡΟΥ

  1. Το αρχαίο ελληνικό θέατρο σε πέντε απλές κινήσεις (βίντεο)
  2. Γενικά γνωρίσματα του αρχαίου ελληνικού θεάτρου (βιντεομάθημα)
  3. Ο χορός στην τραγωδία και την κωμωδία: (α) Γενικές παρατηρήσεις
  4. Ζητήματα αρχαίου θεάτρου σε μορφή ερωταποκρίσεων: (1) Πηγές πληροφοριών για τη μελέτη του αρχαίου ελληνικού δράματος
  5. Ζητήματα αρχαίου θεάτρου σε μορφή ερωταποκρίσεων: (2) Οι δραματικές γιορτές
  6. Ζητήματα αρχαίου θεάτρου σε μορφή ερωταποκρίσεων: (3) Οι υποκριτές
  7. Ζητήματα αρχαίου θεάτρου σε μορφή ερωταποκρίσεων: (4) Όρχηση, μουσική, θεατρικά μηχανήματα, θεατρικός χώρος.
  8. Ζητήματα αρχαίου θεάτρου σε μορφή ερωταποκρίσεων: (5) Απαρχές και εξέλιξη του αρχαίου ελληνικού θεάτρου
  9. Αθηναϊκές θεατρικές εορτές και κρατικοί αξιωματούχοι

ΓΕΝΙΚΑ ΠΕΡΙ ΤΡΑΓΩΔΙΑΣ

  1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΤΡΑΓΩΔΙΑ: 1. Το τραγούδι του τράγου
  2. ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΤΡΑΓΩΔΙΑ: 2. Ο αριστοτελικός ορισμός της τραγωδίας
  3. ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΤΡΑΓΩΔΙΑ: 3. Τα κατά ποσόν και κατά ποιόν μέρη
  4. ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΤΡΑΓΩΔΙΑ: 4. Λίγα για την καταγωγή και την ιστορική εξέλιξη του είδους
  5. Η παράδοση των κειμένων της αρχαίας τραγωδίας: γενικό διάγραμμα
  6. Κοστούμια και προσωπεία στην τραγωδία του 5ου αιώνα
  7. Η μουσική στο αρχαίο τραγικό δράμα

ΑΙΣΧΥΛΟΣ

  1. Για τους “Πέρσες” του Αισχύλου: (1) η μυθοποίηση της Ιστορίας
  2. Για τους “Πέρσες” του Αισχύλου: (2) ο Ξέρξης και η συνοχή της τραγωδίας
  3. Για τους “Πέρσες” του Αισχύλου: (3) Οι δύο είσοδοι της Βασίλισσας
  4. Για τον “Αγαμέμνονα” του Αισχύλου: (1) Δίκη και Δαίμων
  5. Για τον “Αγαμέμνονα” του Αισχύλου: (2) Πειθώ και Θήλυ
  6. Για τον “Αγαμέμνονα” του Αισχύλου: (3) Άλλα βασικά γνωρίσματα
  7. Για τον “Αγαμέμνονα” του Αισχύλου: (4) Περιλήψεις αξιόλογων εργασιών
  8. Για τους “Επτά επί Θήβας” του Αισχύλου: (1) Εισαγωγικά
  9. Για τους “Επτά επί Θήβας” του Αισχύλου: (2) δρᾶμα Ἄρεως μεστόν
  10. Για τους “Επτά επί Θήβας” του Αισχύλου: (3) Θεοί και άνθρωποι
  11. Για τους “Επτά επί Θήβας” του Αισχύλου: (4) Οίκος και Πόλις
  12. Για τους “Επτά επί Θήβας” του Αισχύλου: (5) Οι “Επτά” ως θέατρο
  13. Για τους “Επτά επί Θήβας” του Αισχύλου: (6α) Άνδρες και Γυναίκες (Μέρος πρώτο)
  14. Για τους “Επτά επί Θήβας” του Αισχύλου: (6β) Άνδρες και Γυναίκες (Μέρος δεύτερο)
  15. Για τους “Επτά επί Θήβας” του Αισχύλου: (7) Περιλήψεις αξιόλογων εργασιών
  16. Για τους “Επτά επί Θήβας” του Αισχύλου: (8) Ερωτήσεις κατανόησης και εμβάθυνσης

ΣΟΦΟΚΛΗΣ

  1. Για τις “Τραχίνιες” του Σοφοκλή: (1) Γνώση, Χρόνος, Πάθος
  2. Για τις “Τραχίνιες” του Σοφοκλή: (2) Η τάξη των πραγμάτων
  3. Για τις “Τραχίνιες” του Σοφοκλή: (3) Η Πάροδος
  4. Για την “Ηλέκτρα” του Σοφοκλή: (1) Προκαταρκτικές παρατηρήσεις
  5. Για την “Ηλέκτρα” του Σοφοκλή: (2) Σχόλια στους στ. 1-76
  6. Για την “Ηλέκτρα” του Σοφοκλή: (3) Κόρη της μοναξιάς και της ειρωνείας
  7. Για την “Ηλέκτρα” του Σοφοκλή: (4) Η αντίθεση φίλοι-ἐχθροί
  8. Για την “Ηλέκτρα” του Σοφοκλή: (5) Η αντίθεση λόγος-ἔργον
  9. Για την “Ηλέκτρα” του Σοφοκλή: (6) Η αντίθεση φως-σκοτάδι
  10. Για την “Ηλέκτρα” του Σοφοκλή: (7) Η τελευταία πράξη του δράματος
  11. Για την “Ηλέκτρα” του Σοφοκλή: (8) Γονείς και τέκνα
  12. Δευτερεύοντες χαρακτήρες στην τραγωδία: το παράδειγμα της σοφόκλειας “Ηλέκτρας”
  13. Η “Ηλέκτρα” του Σοφοκλή και οι ερμηνευτές της: δύο πρακτικά βοηθήματα

ΕΥΡΙΠΙΔΗΣ

  1. Για τη “Μήδεια” του Ευριπίδη (1): αμφίσημη Μήδεια, αμφίθυμοι θεατές
  2. Για τη “Μήδεια” του Ευριπίδη (2): δομική συμμετρία
  3. Ο ῾δόλιος῾ Ευριπίδης της “Μήδειας”
  4. Οι ‘ταπεινοί’ χαρακτήρες στη “Μήδεια” του Ευριπίδη
  5. Ο Ευριπίδης, η τραγωδία και οι Σπουδές Φύλου (Gender Studies)
  6. Εισαγωγή στην “Εκἀβη” του Ευριπίδη (βιντεομάθημα)
  7. Για την “Εκάβη” του Ευριπίδη: (1) Η δομή, τα πρόσωπα, ο χρόνος, ο χώρος
  8. Για την “Εκάβη” του Ευριπίδη: (2) Φόνος, θυσία, εκδίκηση
  9. Για την “Εκάβη” του Ευριπίδη: (3) Η “Εκάβη” και η έννοια της ελευθερίας
  10. Για την “Εκάβη” του Ευριπίδη: (4) Τρία επιμέρους σημεία
  11. Για την “Εκάβη” του Ευριπίδη: (5) Το μοτίβο των ανέμων
  12. Για την “Εκάβη” του Ευριπίδη: (6) Περιλήψεις αξιόλογων εργασιών
  13. Για τις “Φοίνισσες” του Ευριπίδη: (1) Εισαγωγικά
  14. Για τις “Φοίνισσες” του Ευριπίδη: (2) Η διαχείριση της πλοκής
  15. Για τις “Φοίνισσες” του Ευριπίδη: (3) Μυθολογικές και δραματουργικές καινοτομίες
  16. Για τις “Φοίνισσες” του Ευριπίδη: (4) Τα θέματα
  17. Για τις “Φοίνισσες” του Ευριπίδη: (5) Ο χορός
  18. Για τις “Φοίνισσες” του Ευριπίδη: (6) Περιλήψεις αξιόλογων εργασιών
  19. Για τις “Φοίνισσες” του Ευριπίδη: (7α): Ατομικό/δημόσιο συμφέρον (Ετεοκλής, Πολυνείκης)
  20. Για τις “Φοίνισσες” του Ευριπίδη: (7β): Ατομικό/δημόσιο συμφέρον (Κρέοντας, Μενοικέας)
  21. Για τις “Φοίνισσες” του Ευριπίδη: (8) Ερωτήσεις κατανόησης και εμβάθυνσης

ΓΕΝΙΚΑ ΠΕΡΙ ΚΩΜΩΔΙΑΣ

  1. Λίγα εισαγωγικά για την Παλαιά (ή “Αρχαία”) Κωμωδία (βίντεο)
  2. Η αρχαία ελληνική κωμωδία κατά τον 5ο αιώνα: ποικιλομορφία και πειραματισμός
  3. Παλαιά Κωμωδία και “παράβασις”
  4. Παλαιά Κωμωδία και “επιρρηματικός αγώνας”

ΑΡΙΣΤΟΦΑΝΗΣ

  1. Για τις “Νεφέλες” του Αριστοφάνη: (1) Εισαγωγικά
  2. Για τις “Νεφέλες” του Αριστοφάνη: (2) Η κωμωδία της Κρίσης
  3. Για τις “Νεφέλες” του Αριστοφάνη: (3.1) Ο Πρόλογος
  4. Για τις “Νεφέλες” του Αριστοφάνη: (3.2α) Η Πάροδος
  5. Για τις “Νεφέλες” του Αριστοφάνη: (3.2β) Ο Αριστοφάνης ως λυρικός ποιητής στην Πάροδο
  6. Για τις “Νεφέλες” του Αριστοφάνη: (3.3α) Η Α᾽ Παράβαση
  7. Για τις “Νεφέλες” του Αριστοφάνη: (3.3β) Η ειρωνεία στην Α᾽ Παράβαση
  8. Για τις “Νεφέλες” του Αριστοφάνη: (3.4) Μεταβατικό Επεισόδιο
  9. Για τις “Νεφέλες” του Αριστοφάνη: (3.5) Ο Α᾽ Επιρρηματικός Αγώνας
  10. Για τις “Νεφέλες” του Αριστοφάνη: (3.6) Η Β᾽ Παράβαση
  11. Για τις “Νεφέλες” του Αριστοφάνη: (3.7) Ιαμβικές Σκηνές
  12. Για τις “Νεφέλες” του Αριστοφάνη: (3.8) Ο Β᾽ Επιρρηματικός Αγώνας
  13. Για τις “Νεφέλες” του Αριστοφάνη: (3.9) Έξοδος
  14. Για τις “Νεφέλες” του Αριστοφάνη: (4) Οι “Νεφέλες” και ο ‘τύπος’ της Παλαιάς Κωμωδίας
  15. Για τις “Νεφέλες” του Αριστοφάνη: (5) Βιβλιογραφία
  16. Για τις “Νεφέλες” του Αριστοφάνη: (6) Ερωτήσεις κατανόησης και εμβάθυνσης
  17. Οι “Νεφέλες” του Αριστοφάνη για την Γ᾽ Γυμνασίου
  18. Οι “Νεφέλες” για την Γ᾽ Γυμνασίου: τα σκίτσα του Χρήστου Γουσίδη
  19. Η Α᾽ Παράβαση των “Νεφελών” και η σχολική πράξη: Μέρος Α´
  20. Η Α᾽ Παράβαση των “Νεφελών” και η σχολική πράξη: Μέρος Β´
  21. Για τη “Λυσιστράτη” του Αριστοφάνη (1): Η “Λυσιστράτη” και η Παλαιά Κωμωδία
  22. Για τη “Λυσιστράτη” του Αριστοφάνη (2): ο χορός
  23. Για τη “Λυσιστράτη” του Αριστοφάνη (3): Μυρρίνη και Κινησίας
  24. Για τη “Λυσιστράτη” του Αριστοφάνη (4): Η “Λυσιστράτη” και το Αρσενικό
  25. Για τις “Θεσμοφοριάζουσες” του Αριστοφάνη (1): Γιατί ῾Θεσμοφοριάζουσες῾;
  26. Για τις “Θεσμοφοριάζουσες” του Αριστοφάνη (2): Σχόλιο στους στίχους 1-69
  27. Για τις “Θεσμοφοριάζουσες” του Αριστοφάνη (3): Ο εὐπρεπής Αγάθων
  28. Για τις “Θεσμοφοριάζουσες” του Αριστοφάνη (4): Μίμησις γυναικών
  29. Για τις “Θεσμοφοριάζουσες” του Αριστοφάνη (5): Η μεγάλη παρωδική ακολουθία
  30. Για τις “Θεσμοφοριάζουσες” του Αριστοφάνη (6): Η Παράβαση
  31. Για τις “Θεσμοφοριάζουσες” του Αριστοφάνη (7): Οι “Θεσμοφοριάζουσες” και ο ‘τύπος’ της Παλαιάς Κωμωδίας
  32. Ο νεωτερικός Ευριπίδης των αριστοφανικών “Βατράχων”
  33. Μεταφραστικά… παίγνια (Αριστοφάνη “Ειρήνη” 289-291)

ΜΕΝΑΝΔΡΟΣ

  1. Για τους “Επιτρέποντες” του Μενάνδρου: Σμικρίνης και Παμφίλη (702-835 Furley)
  2. Με αφορμή τη “Σαμία” του ΘΟΚ (1993/2012): (1) Γενικά στοιχεία για τον Μένανδρο και τη Νέα Κωμωδία
  3. Με αφορμή τη “Σαμία” του ΘΟΚ: (2) Είπαν για τον Μένανδρο…
  4. Σύντομη εισαγωγή στη ‘Σαμία’ του Μενάνδρου: (1) Γενικά για το έργο
  5. Σύντομη εισαγωγή στη ‘Σαμία’ του Μενάνδρου: (2) Η πλοκή αναλυτικά
  6. Ο Μένανδρος ανάμεσα στον ρεαλισμό, την ιδεολογική φαντασία και την κειμενικότητα: παραδείγματα από τη “Σαμία” (Μέρος 1/2)
  7. Ο Μένανδρος ανάμεσα στον ρεαλισμό, την ιδεολογική φαντασία και την κειμενικότητα: παραδείγματα από τη “Σαμία” (Μέρος 2/2)
  8. Για τη “Σαμία” του Μενάνδρου: ερωτήσεις κατανόησης και εμβάθυνσης
  9. “λελάληκεν ἡδέως ἐν τῷ βίω οὐδενί”: Η “απολογία” του Κνήμωνα στον “Δύσκολο” του Μενάνδρου
  10. Ο Δύσκολος του Μενάνδρου στην κυπριακή διάλεκτο: (1) Ο Πρόλογος του Πάνα (στ. 1-49)

ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΑ

  1. Συγκρίνοντας τις “Νεφέλες” και τη “Σαμία”: δύο σημεία επαφής και απόκλισης (και δύο συμπληρωματικές σημειώσεις)
  2. Ο χορός στην αρχαία τραγωδία: παραδείγματα από τους “Πέρσες” και τις “Τραχίνιες” (βίντεο)
  3. Ο χορός στην τραγωδία και την κωμωδία: (β) Ένα συγκριτικό παράδειγμα (Αγ. – Θεσμ.)
  4. Θεοί και άνθρωποι στην αρχαία τραγωδία: παραδείγματα από τη “Μήδεια”, τους ‘Πέρσες’ και τις ‘Τραχίνιες’
  5. Ο ρόλος του Αγγέλου στην τραγωδία: δύο παραδείγματα (“Πέρσες”, “Μήδεια”)
  6. Τραγικές παρθένοι: Πολυξένη και Ηλέκτρα
  7. Δυο σκύλες: Κλυταιμήστρα και Εκάβη

ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΠΡΟΣΛΗΨΗ ΤΟΥ ΑΡΧΑΙΟΥ ΔΡΑΜΑΤΟΣ

  1. “Our heroic debate with the Eumenides”: a synopsis of the conference
  2. Μεγάλες στιγμές της πρόσληψης του αρχαίου δράματος στο δεύτερο μισό του 20ου αιώνα
  3. Ο Φιλοκτήτης στον (μετ)Εμφύλιο: λίγα λόγια για την παράσταση του Μηνά Τίγκιλη
  4. Οι “Βάκχες” του Yair Sherman Ensemble (Λευκωσία, 28.7.2017)
  5. Για την “Ιφιγένεια εν Αυλίδι” της Μαγδαλένας Ζήρα (Λευκωσία 29.7.2017)
  6. Yannis Ritsos, “Ancient Theatre” (translated by A. K. Petrides)
  7. Το αρχαίο ελληνικό θέατρο στο YouTube! (1) Αριστοφάνης
  8. Το αρχαίο ελληνικό θέατρο στο YouTube! (2) Αισχύλος
  9. Το αρχαίο ελληνικό θέατρο στο YouTube! (3) Σοφοκλής
  10. Το αρχαίο ελληνικό θέατρο στο YouTube! (4) Ευριπίδης
  11. Το αρχαίο ελληνικό θέατρο στο YouTube! (5) Μένανδρος
  12. Ταῦτα ἀνεκτά; Ταῦτα φορητά; Θέατρο και πρώιμος χριστιανισμός 

ΔΙΑΦΟΡΑ

  1. Πού βρίσκεται ο τάφος του Μεγάλου Αλεξάνδρου;
  2. Η Αμφίπολη πριν τον τύμβο Καστά
  3. Για την αρχαία βιβλιοθήκη της Αλεξάνδρειας
  4. Για το νέο Πρόγραμμα Σπουδών στην Αρχαία Γραμματεία από Μετάφραση (Κύπρος)
  5. Μεταρρύθμιση και αντιμεταρρύθμιση στο μάθημα των Αρχαίων Ελληνικών (Κύπρος)
  6. Σημεία μιας συζήτησης για τα Αρχαία Ελληνικά στη Μέση Εκπαίδευση
  7. Πώς κατασκευάζουμε έναν Αίσωπο;
  8. Τα ποικίλα πρόσωπα της Ύβρεως
  9. Ελένη, ελέναυς, έλανδρος, ελέπτολις

ΣΥΓΧΡΟΝΟ ΘΕΑΤΡΟ

  1. Για το «Μεσοπάτωμα» της Μ. Παπαγεωργίου και της Μ. Ζήρα
  2. Jon Fosse, “Κάποιος θα ᾽ρθει”, σκην. Αύρας Σιδηροπούλου
  3. John Ford, “Η μελαγχολία του Έρωτα”, σκην. Αύρας Σιδηροπούλου

 

ΘΕΜΑΤΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ

ΘΕΜΑΤΙΚΕΣ ΠΟΙΗΤΙΚΕΣ ΑΝΘΟΛΟΓΙΕΣ

  1. Ποιήματα για την Εισβολή
  2. Πέντε ποιήματα για το πραξικόπημα
  3. 19+1 ποιήματα για την Κερύνεια
  4. Ο Κώστας Μόντης προς τη ζωή
  5. Ο Κώστας Μόντης για τους απαγχονισθέντες ήρωες της ΕΟΚΑ
  6. Ο Κώστας Μόντης για τον Γρηγόρη Αυξεντίου
  7. Τιμή στον Γρηγόρη Πιερή Αυξεντίου: ανθολογία ποιημάτων (Μέρος 1ο)
  8. Τιμή στον Γρηγόρη Πιερή Αυξεντίου: ανθολογία ποιημάτων (Μέρος 2ο)
  9. Τιμή στον Γρηγόρη Πιερή Αυξεντίου: ανθολογία ποιημάτων (Μέρος 3ο)
  10. Τιμή στον Ευαγόρα Παλληκαρίδη: ανθολογία ποιημάτων
  11. Ελληνικά ποιήματα για τα Χριστούγεννα
  12. Ελληνικά ποιήματα για το Πάσχα
  13. Ελληνικά ποιήματα για το Πάσχα του Καλοκαιριού
  14. Πέντε ελληνικά ποιήματα για τον μήνα Μάρτη
  15. 19 Αυγούστου 1936 (Μέρος 1ο): Ελληνικά ποιήματα για τον Φεντερίκο Γκαρθία Λόρκα
  16. 19 Αυγούστου 1936 (Μέρος 2ο): Κύπριοι ποιητές για τον Λόρκα
  17. Αρχαίο δράμα, σύγχρονα ποιήματα: συγκεντρωτική έκδοση
  18. Αρχαίο δράμα, σύγχρονα ποιήματα (1): Στοχασμοί για το αρχαίο δράμα
  19. Αρχαίο δράμα, σύγχρονα ποιήματα (2): Ο Οίκος των Ατρειδών: Αγαμέμνων
  20. Αρχαίο δράμα, σύγχρονα ποιήματα (3): Ο Οίκος των Ατρειδών: Ορέστης
  21. Αρχαίο δράμα, σύγχρονα ποιήματα (4): Ο Οίκος των Ατρειδών: Οι γυναίκες
  22. Αρχαίο δράμα, σύγχρονα ποιήματα (5): Ο Οίκος των Λαβδακιδών
  23. Αρχαίο δράμα, σύγχρονα ποιήματα (6): Ελένη

Κ.Π. ΚΑΒΑΦΗΣ

  1. Μεταμορφώσεις της ετερότητας στην ποίηση του Καβάφη
  2. Καβάφης και Μπρεχτ: δύο στιγμές
  3. Ο Καβάφης του κόσμου
  4. Παρωδίες

ΝΙΚΟΣ ΚΑΒΒΑΔΙΑΣ

  1. Σύντομο υπόμνημα στο ποίημα “Καφάρ” του Νίκου Καββαδία
  2. Σύντομο υπόμνημα στο ποίημα “Cambay’s water” του Νίκου Καββαδία
  3. Σύντομο υπόμνημα στο ποίημα “Στεριανή Ζάλη” του Νίκου Καββαδία
  4. Σύντομο υπόμνημα στο ποίημα “Καραντί” του Νίκου Καββαδία
  5. Σύντομο υπόμνημα στο ποίημα “Μαρέα” του Νίκου Καββαδία
  6. Σύντομο υπόμνημα στο ποίημα “Σταυρός του Νότου” του Νίκου Καββαδία
  7. Σύντομο υπόμνημα στο ποίημα “Kuro Siwo” του Νίκου Καββαδία
  8. Σύντομο υπόμνημα στο ποίημα “Πικρία” του Νίκου Καββαδία
  9. Σύντομο υπόμνημα στο ποίημα “Yara Yara” του Νίκου Καββαδία
  10. Σύντομο υπόμνημα στο ποίημα “Αντινομία” του Νίκου Καββαδία
  11. Σύντομο υπόμνημα στο ποίημα “Fata Morgana” του Νίκου Καββαδία (Μέρος Α῾)
  12. Σύντομο υπόμνημα στο ποίημα “Fata Morgana” του Νίκου Καββαδία (Μέρος Β῾)
  13. Σύντομο υπόμνημα στο ποίημα “Fata Morgana” του Νίκου Καββαδία (Μέρος Γ῾)
  14. Σύντομο υπόμνημα στο ποίημα “Γυναίκα” του Νίκου Καββαδία (Μέρος Α´)
  15. Σύντομο υπόμνημα στο ποίημα “Γυναίκα” του Νίκου Καββαδία (Μέρος Β´)

ΓΙΑΝΝΗΣ ΡΙΤΣΟΣ & ΝΙΚΟΣ ΚΑΖΑΝΤΖΑΚΗΣ

  1. Ο Ρίτσος, ο Αυξεντίου και ο Καζαντζάκης

ΓΙΑΝΝΗΣ ΡΙΤΣΟΣ

  1. Yannis Ritsos, “Ancient Theatre” (translated by A. K. Petrides)

ΓΙΩΡΓΟΣ ΙΩΑΝΝΟΥ

  1. Η Θεσσαλονίκη του Γιώργου Ιωάννου: (α) “Στου Κεμάλ το σπίτι”
  2. Η Θεσσαλονίκη του Γιώργου Ιωάννου: (β) “Το κρεβάτι”
  3. Η Θεσσαλονίκη του Γιώργου Ιωάννου: (γ) “Τα εβραίικα μνήματα”

ΙΑΚΩΒΟΣ ΚΑΜΠΑΝΕΛΛΗΣ

  1. Ιάκωβος Καμπανέλλης, Ο Μπαμπάς ο Πόλεμος: (1) Λίγα λόγια για το έργο
  2. Ιάκωβος Καμπανέλλης, Ο Μπαμπάς ο Πόλεμος: (2) Οι έξι Εικόνες αναλυτικά

ΘΑΝΑΣΗΣ ΒΑΛΤΙΝΟΣ:

  1. Η “Κάθοδος των Εννιά” του Θανάση Βαλτινού: Οδηγός Μελέτης

ΧΡΗΣΤΟΣ Α. ΧΩΜΕΝΙΔΗΣ

  1. Χ.Α. Χωμενίδης, “Το Σοφό Παιδί”

ΚΥΡΙΑΚΟΣ ΧΑΡΑΛΑΜΠΙΔΗΣ

  1. Ένα ποίημα του Κυριάκου Χαραλαμπίδη
  2. Συνομιλία με τον ποιητή Κυριάκο Χαραλαμπίδη
  3. Μια ακόμη συνομιλία με τον ποιητή Κυριάκο Χαραλαμπίδη
  4. Ο Κυριάκος Χαραλαμπίδης στο Ανοικτό Πανεπιστήμιο Κύπρου (20 Μαρτίου 2009)
  5. Kyriakos Charalambides, Six poems (translated by A.K. Petrides)
  6. “Ορέστης” ένα ποίημα του Κυριάκου Χαραλαμπίδη (“Στη Γλώσσα της Υφαντικής”, 2013)
  7. “Orestes”: a poem by Kyriakos Charalambides translated by A.K. Petrides
  8. “At his daughter’s wedding”: a poem by K. Charalambides translated by A.K. Petrides
  9. “Ardana II”: a poem by K. Charalambides translated by A.K. Petrides
  10. “Agamemnon”: a poem by K. Charalambides translated by A.K. Petrides
  11. “Child with a photograph”: a poem by K. Charalambides translated by A.K. Petrides
  12. “Beginning of the indiction”: a poem by K. Charalambides translated by A.K.Petrides
  13. “Aeschylus son of Euphorion’s valour”: a poem by K. Charalambides translated by A.K. Petrides
  14. “Dialogising Aeschylus in the poetry of Kyriakos Charalambides” (video)

ΚΥΠΡΙΑΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ

  1. Για τους διαλεκτικούς μας ποιητές της Αγγλοκρατίας, τη διάλεκτο και την “Κυπριακή Λογοτεχνία”

ΔΙΑΦΟΡΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΑ

  1. Τρία έργα, μία σύμπτωση;
  2. ΔΗΜΟΣΚΟΠΗΣΗ: Ποια είναι κατά τη γνώμη σας τα καλύτερα ελληνικά ποιήματα του 19ου και 20ου αιώνα;
  3. ΔΗΜΟΣΚΟΠΗΣΗ: Ποια είναι, κατά τη γνώμη σας, τα καλύτερα νεοελληνικά μυθιστορήματα/νουβέλες;
  4. Διάβασα και σας συστήνω: Κ. Σωτηρίου, “Η Αϊσέ πάει διακοπές”
  5. Διάβασα και σας συστήνω: Κ. Σωτηρίου, “Φωνές από χώμα”
  6. Διάβασα και σας συστήνω: Κ. Λυμπουρής, “Επιβάτες Φορτηγών”

ΞΕΝΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ-ΜΕΤΑΦΡΑΣΕΙΣ

  1. Από τον “Προμηθέα” του Γκαίτε
  2. Rupert Brooke, “Ο στρατιώτης”
  3. H Emily Dickinson για τις λέξεις
  4. William Butler Yeats (1865–1939): “Easter 1916”
  5. William Butler Years, “Easter 1916” (μια μετάφραση)
  6. William Butler Yeats, “Like a long-legged fly”
  7. Έξι ποιήματα του Langston Hughes (μτφρ. Α. Κ. Πετρίδης)
  8. Langston Hughes, “Dreams”
  9. Δύο ποιήματα του Langston Hughes
  10. Langston Hughes, “Τραγούδι για μια μαύρη πλύστρα”
  11. Langston Hughes, “Οι Λευκοί” (1923)
  12. Langston Hughes, “Τα παιδιά που πεθαίνουν”
  13. O Charles Simic περί των τετριμμένων: (α) Τα φρούτα
  14. Ο Charles Simic περί των τετριμμένων: (β) Αντικείμενα
  15. Charles Simic, “Φόβος”
  16. Victoria Hislop, The Thread
  17. Για την “Ανατολή” της Victoria Hislop
  18. Mein Vater wird gesucht…

ΕΠΙΚΑΙΡΙΚΑ

  1. Open letter to Mr J. M. Koenig, Ambassador Extraordinary and Plenipotentiary of the USA to the Republic of Cyprus
  2. Εγώ “πικράθηκα στα ελληνικά, πληγώθηκα στα τούρκικα”. Τα παιδιά μου, ευτυχώς, όχι (ακόμα)!
  3. “Ποὐ ᾽ναι η μπάλα;” Ένα σχόλιο για τις τουρκοκυπριακές ‘εκλογές’
  4. Γιατί ΔΕΝ ζητάμε να ματαιωθεί ο “Ιππόλυτος” του ΘΟΚ στην αρχαία Σαλαμίνα
  5. Περί Αντιγόνης και αντιδρούντων
  6. Εφτά ερωτήματα για το Κυπριακό
  7. Η Κερύνεια, ο Τορναρίτης, η λύση και η αλήθεια
  8. Πέντε αφελή ερωτήματα προς κκ. Ομήρου, Λιλλήκα και Παπαδόπουλο επί του κοινού ανακοινωθέντος
  9. Δεκατρία Σημεία…
  10. Μια παλιά ιστορία
  11. Σχόλιο
  12. JE SUIS CHARLIE!
  13. Σκόρπιες σκέψεις για ένα κούρεμα
  14. Μικρό υστερόγραφο για ένα άλλο Όχι
  15. Πέντε limericks και δύο εισηγήσεις προς την Ευρωπαϊκή Επιτροπή
  16. Και κάτι ‘παράταιρο’: ο Δίφιλος και ο άφιλος

ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ

  1. Σειρά διαλέξεων “Τηλεγόνεια” (ΑΠΚΥ): (1) Θέματα ελληνικής και ρωμαϊκής αρχαιότητας
  2. Σειρά διαλέξεων “Τηλεγόνεια” (ΑΠΚΥ): (2) Θέματα βυζαντινά και νεώτερα
  3. Το Ανοικτό Πανεπιστήμιο Κύπρου και το Πρόγραμμα “Σπουδές στον Ελληνικό Πολιτισμό”
  4. Εισαγωγή στο Ανοικτό Πανεπιστήμιο Κύπρου και στο Πρόγραμμα “Σπουδές στον Ελληνικό Πολιτισμό” (τέσσερα βίντεο)
  5. Η νέα δομή του Προγράμματος “Σπουδές στον Ελληνικό Πολιτισμό” του ΑΠΚΥ: ερωτήσεις και απαντήσεις
  6. Πρόγραμμα “Σπουδές στον Ελληνικό Πολιτισμό”: τι λένε οι φοιτητές
  7. Πρόγραμμα “Σπουδές στον Ελληνικό Πολιτισμό”: και η προοπτική ενός διδάκτορα!
  8. Πώς να τα καταφέρω ως φοιτητής στο Ανοικτό Πανεπιστήμιο Κύπρου;
  9. Πῶς δεῖ ἐργασίαν συγγράφειν!
  10. Εκπαιδευτικό βίντεο: Συγκρότηση καταλόγου επιστημονικής βιβλιογραφίας
  11. Νικίας Ἀναστασιάναξ ἐν ΑΠΚΥ!
  12. Choosing OUC as a strategic partner in teaching and research

ΠΟΙΗΜΑΤΑ

  1. Και η Κλεπίνη
  2. Ένας σταυρός
  3. Στο λεωφορείο για την Κλεπίνη
  4. Η ιθαγένεια
  5. Χλωρίς στα κατεχόμενα
  6. Τουρκοπούλα απ᾽ την Κλεπίνη
  7. Υποθήκες της τζυράς Αγάπης, της Χατζίνας
  8. Έννεν ο ίδιος ήλιος
  9. Διάρκεια
  10. Δύο Μορφίτισσες στον Άη Μάμα
  11. Στο παλλαϊκό συλλαλητήριο
  12. Η επιστροφή του Πεισιστράτου (Ἡροδότου ἀπορίη)
  13. Δεκατρείς
  14. Λαοκόων
  15. La roue d’Ixion (ou point d’ironie)
  16. Υπάρχουνε γυναίκες
  17. Λεύκη
  18. Επιτάφιος
  19. Παρωδία
  20. Οκτώηχος
  21. Λωτοφάγοι (les démons de midi)
  22. Ισραήλ βακχεύων
  23. Δούκας
  24. Δημόδοκος
  25. Φαέθων
  26. Ευτυχία
  27. Ορφέας στον Άδη
  28. Ιουγούρθας
  29. Γάιος Ιούλιος Καίσαρ
  30. Κολόμβος
  31. Un(entitled)

ΔΙΑΦΟΡΑ

  1. Ένας χρόνος “Λωτοφάγοι”
  2. Το δεύτερο έτος των “Λωτοφάγων”
  3. Το Λωτοφαγικόν 2014!
  4. National Honor Society
  5. Δυο χρόνια μετά: Colin François Lloyd Austin (1941-2010)
  6. Εφαρμογές iOS για κλασικούς φιλολόγους και λάτρεις του αρχαίου κόσμου
  7. Εφαρμογές Android για κλασικούς φιλολόγους και λάτρεις του αρχαίου κόσμου

Οι “Λωτοφάγοι” και η σύγχρονη λογοτεχνία (ελληνική και ξένη): μια καταγραφή

Featured

Tags

, , , , , , , , , , , , , , ,


Στους “Λωτοφάγους” έχουν μαζευτεί πλέον αρκετά κείμενα και για τη σύγχρονη λογοτεχνία, ελληνική και ξένη. Επομένως θα ήταν ίσως βολικό και χρήσιμο για τους αναγνώστες του ιστολογίου να συγκεντρωθούν και τα κείμενα αυτά, όπως τα σχετικά με το Αρχαίο Θέατρο, σε ένα πρόχειρο ευρετήριο. Ιδού!

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ:

ΘΕΜΑΤΙΚΕΣ ΠΟΙΗΤΙΚΕΣ ΑΝΘΟΛΟΓΙΕΣ

  1. Ποιήματα για την Εισβολή
  2. Πέντε ποιήματα για το πραξικόπημα
  3. 19+1 ποιήματα για την Κερύνεια
  4. Ο Κώστας Μόντης προς τη ζωή
  5. Ο Κώστας Μόντης για τους απαγχονισθέντες ήρωες της ΕΟΚΑ
  6. Ο Κώστας Μόντης για τον Γρηγόρη Αυξεντίου
  7. Τιμή στον Γρηγόρη Πιερή Αυξεντίου: ανθολογία ποιημάτων (Μέρος 1ο)
  8. Τιμή στον Γρηγόρη Πιερή Αυξεντίου: ανθολογία ποιημάτων (Μέρος 2ο)
  9. Τιμή στον Γρηγόρη Πιερή Αυξεντίου: ανθολογία ποιημάτων (Μέρος 3ο)
  10. Τιμή στον Ευαγόρα Παλληκαρίδη: ανθολογία ποιημάτων
  11. Ελληνικά ποιήματα για τα Χριστούγεννα
  12. Ελληνικά ποιήματα για το Πάσχα
  13. Ελληνικά ποιήματα για το Πάσχα του Καλοκαιριού
  14. Πέντε ελληνικά ποιήματα για τον μήνα Μάρτη
  15. 19 Αυγούστου 1936 (Μέρος 1ο): Ελληνικά ποιήματα για τον Φεντερίκο Γκαρθία Λόρκα
  16. 19 Αυγούστου 1936 (Μέρος 2ο): Κύπριοι ποιητές για τον Λόρκα
  17. Αρχαίο δράμα, σύγχρονα ποιήματα: συγκεντρωτική έκδοση
  18. Αρχαίο δράμα, σύγχρονα ποιήματα (1): Ποιητικοί στοχασμοί για το αρχαίο δράμα
  19. Αρχαίο δράμα, σύγχρονα ποιήματα (2): Ο Οίκος των Ατρειδών: Αγαμέμνων
  20. Αρχαίο δράμα, σύγχρονα ποιήματα (3): Ο Οίκος των Ατρειδών: Ορέστης
  21. Αρχαίο δράμα, σύγχρονα ποιήματα (4): Ο Οίκος των Ατρειδών: Οι γυναίκες
  22. Αρχαίο δράμα, σύγχρονα ποιήματα (5): Ο Οίκος των Λαβδακιδών
  23. Αρχαίο δράμα, σύγχρονα ποιήματα (6): Ελένη

Κ.Π. ΚΑΒΑΦΗΣ

  1. Μεταμορφώσεις της ετερότητας στην ποίηση του Καβάφη
  2. Καβάφης και Μπρεχτ: δύο στιγμές
  3. Ο Καβάφης του κόσμου

ΝΙΚΟΣ ΚΑΒΒΑΔΙΑΣ

  1. Σύντομο υπόμνημα στο ποίημα “Καφάρ” του Νίκου Καββαδία
  2. Σύντομο υπόμνημα στο ποίημα “Cambay’s water” του Νίκου Καββαδία
  3. Σύντομο υπόμνημα στο ποίημα “Στεριανή Ζάλη” του Νίκου Καββαδία
  4. Σύντομο υπόμνημα στο ποίημα “Καραντί” του Νίκου Καββαδία
  5. Σύντομο υπόμνημα στο ποίημα “Μαρέα” του Νίκου Καββαδία
  6. Σύντομο υπόμνημα στο ποίημα “Σταυρός του Νότου” του Νίκου Καββαδία
  7. Σύντομο υπόμνημα στο ποίημα “Kuro Siwo” του Νίκου Καββαδία
  8. Σύντομο υπόμνημα στο ποίημα “Πικρία” του Νίκου Καββαδία
  9. Σύντομο υπόμνημα στο ποίημα “Yara Yara” του Νίκου Καββαδία
  10. Σύντομο υπόμνημα στο ποίημα “Αντινομία” του Νίκου Καββαδία
  11. Σύντομο υπόμνημα στο ποίημα “Fata Morgana” του Νίκου Καββαδία (Μέρος Α῾)
  12. Σύντομο υπόμνημα στο ποίημα “Fata Morgana” του Νίκου Καββαδία (Μέρος Β῾)
  13. Σύντομο υπόμνημα στο ποίημα “Fata Morgana” του Νίκου Καββαδία (Μέρος Γ῾)
  14. Σύντομο υπόμνημα στο ποίημα “Γυναίκα” του Νίκου Καββαδία (Μέρος Α´)
  15. Σύντομο υπόμνημα στο ποίημα “Γυναίκα” του Νίκου Καββαδία (Μέρος Β´)

ΓΙΑΝΝΗΣ ΡΙΤΣΟΣ & ΝΙΚΟΣ ΚΑΖΑΝΤΖΑΚΗΣ

  1. Ο Ρίτσος, ο Αυξεντίου και ο Καζαντζάκης

ΓΙΑΝΝΗΣ ΡΙΤΣΟΣ

  1. Yannis Ritsos, “Ancient Theatre” (translated by A. K. Petrides)

 ΓΙΩΡΓΟΣ ΙΩΑΝΝΟΥ

  1. Η Θεσσαλονίκη του Γιώργου Ιωάννου: (α) “Στου Κεμάλ το σπίτι”
  2. Η Θεσσαλονίκη του Γιώργου Ιωάννου: (β) “Το κρεβάτι”
  3. Η Θεσσαλονίκη του Γιώργου Ιωάννου: (γ) “Τα εβραίικα μνήματα”

ΙΑΚΩΒΟΣ ΚΑΜΠΑΝΕΛΛΗΣ

  1. Ιάκωβος Καμπανέλλης, Ο Μπαμπάς ο Πόλεμος: (1) Λίγα λόγια για το έργο
  2. Ιάκωβος Καμπανέλλης, Ο Μπαμπάς ο Πόλεμος: (2) Οι έξι Εικόνες αναλυτικά

ΘΑΝΑΣΗΣ ΒΑΛΤΙΝΟΣ

  1. Η “Κάθοδος των Εννιά” του Θανάση Βαλτινού: Οδηγός Μελέτης

ΧΡΗΣΤΟΣ Α. ΧΩΜΕΝΙΔΗΣ

  1. Χ.Α. Χωμενίδης, “Το Σοφό Παιδί”

ΚΥΡΙΑΚΟΣ ΧΑΡΑΛΑΜΠΙΔΗΣ

  1. Ένα ποίημα του Κυριάκου Χαραλαμπίδη
  2. Συνομιλία με τον ποιητή Κυριάκο Χαραλαμπίδη
  3. Μια ακόμη συνομιλία με τον ποιητή Κυριάκο Χαραλαμπίδη
  4. Ο Κυριάκος Χαραλαμπίδης στο Ανοικτό Πανεπιστήμιο Κύπρου (20 Μαρτίου 2009)
  5. Kyriakos Charalambides, Six poems (translated by A.K. Petrides)
  6. “Ορέστης” ένα ποίημα του Κυριάκου Χαραλαμπίδη (“Στη Γλώσσα της Υφαντικής”, 2013)
  7. “Orestes”: a poem by Kyriakos Charalambides translated by A.K. Petrides
  8. “At his daughter’s wedding”: a poem by K. Charalambides translated by A.K. Petrides
  9. “Ardana II”: a poem by K. Charalambides translated by A.K. Petrides
  10. “Agamemnon”: a poem by K. Charalambides translated by A.K. Petrides
  11. “Child with a photograph”: a poem by K. Charalambides translated by A.K. Petrides
  12. “Beginning of the indiction”: a poem by K. Charalambides translated by A.K.Petrides
  13. “Aeschylus son of Euphorion’s valour: a poem by K. Charalambides translated by A. K. Petrides
  14. “Dialogising Aeschylus in the poetry of Kyriakos Charalambides” (video)

ΚΥΠΡΙΑΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ

  1. Για τους διαλεκτικούς μας ποιητές της Αγγλοκρατίας, τη διάλεκτο και την “Κυπριακή Λογοτεχνία”

ΔΙΑΦΟΡΑ

  1. Τρία έργα, μία σύμπτωση;
  2. ΔΗΜΟΣΚΟΠΗΣΗ: Ποια είναι κατά τη γνώμη σας τα καλύτερα ελληνικά ποιήματα του 19ου και 20ου αιώνα;
  3. ΔΗΜΟΣΚΟΠΗΣΗ: Ποια είναι, κατά τη γνώμη σας, τα καλύτερα νεοελληνικά μυθιστορήματα/νουβέλες;

ΞΕΝΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ

  1. William Butler Yeats (1865–1939): “Easter 1916”
  2. William Butler Years, “Easter 1916” (μια μετάφραση)
  3. William Butler Yeats, “Like a long-legged fly”
  4. Rupert Brooke, “Ο στρατιώτης”
  5. Έξι ποιήματα του Langston Hughes (μτφρ. Α. Κ. Πετρίδης)
  6. Langston Hughes, “Dreams”
  7. Δύο ποιήματα του Langston Hughes
  8. Langston Hughes, “Τραγούδι για μια μαύρη πλύστρα”
  9. Langston Hughes, “Οι Λευκοί” (1923)
  10. Langston Hughes, “Τα παιδιά που πεθαίνουν”
  11. O Charles Simic περί των τετριμμένων: (α) Τα φρούτα
  12. Ο Charles Simic περί των τετριμμένων: (β) Αντικείμενα
  13. Charles Simic, “Φόβος”
  14. Victoria Hislop, The Thread
  15. Από τον “Προμηθέα” του Γκαίτε
  16. Jon Fosse, “Κάποιος θα ᾽ρθει”, σκην. Αύρας Σιδηροπούλου
  17. John Ford, “H μελαγχολία του έρωτα”, σκην. Αύρας Σιδηροπούλου

“Λωτοφάγοι” και Αρχαίο Θέατρο: μια καταγραφή

Featured

Tags

, , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , ,


533px-NAMA_Masque_esclaveΗ ΕΛΠ 31 και οι φοιτητές της να ᾽ναι καλά, που τα τελευταία τρία και κάτι χρόνια με “τρέχουν” με την καλύτερη δυνατή έννοια του όρου (!), στους “Λωτοφάγους” έχουν πλέον μαζευτεί αρκετά (και μάλλον εκτενή) κείμενα για το αρχαίο θέατρο. Τα συγκεντρώνω εδώ προς τιμήν και προς όφελος των “νονών” τους, αλλά και για κάθε άλλο ενδιαφερόμενο.

ΓΕΝΙΚΑ ΠΕΡΙ ΑΡΧΑΙΟΥ ΘΕΑΤΡΟΥ

  1. Γενικά γνωρίσματα του αρχαίο ελληνικού θεάτρου (βιντεομάθημα)
  2. Το αρχαίο ελληνικό θέατρο σε πέντε απλές κινήσεις (βίντεο)
  3. Ζητήματα αρχαίου θεάτρου σε μορφή ερωταποκρίσεων: (1) Πηγές πληροφοριών για τη μελέτη του αρχαίου ελληνικού δράματος
  4. Ζητήματα αρχαίου θεάτρου σε μορφή ερωταποκρίσεων: (2) Οι δραματικές γιορτές
  5. Ζητήματα αρχαίου θεάτρου σε μορφή ερωταποκρίσεων: (3) Οι υποκριτές
  6. Ζητήματα αρχαίου θεάτρου σε μορφή ερωταποκρίσεων: (4) Όρχηση, μουσική, θεατρικά μηχανήματα, θεατρικός χώρος.
  7. Ζητήματα αρχαίου θεάτρου σε μορφή ερωταποκρίσεων: (5) Απαρχές και εξέλιξη του αρχαίου ελληνικού θεάτρου
  8. Αθηναϊκές θεατρικές εορτές και κρατικοί αξιωματούχοι

ΓΕΝΙΚΑ ΠΕΡΙ ΤΡΑΓΩΔΙΑΣ

  1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΤΡΑΓΩΔΙΑ: 1. Το τραγούδι του τράγου
  2. ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΤΡΑΓΩΔΙΑ: 2. Ο αριστοτελικός ορισμός της τραγωδίας
  3. ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΤΡΑΓΩΔΙΑ: 3. Τα κατά ποσόν και κατά ποιόν μέρη
  4. ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΤΡΑΓΩΔΙΑ: 4. Λίγα για την καταγωγή και την ιστορική εξέλιξη του είδους
  5. Κοστούμια και προσωπεία στην τραγωδία του 5ου αιώνα π.Χ. (βιντεομάθημα)
  6. Η παράδοση των κειμένων της αρχαίας τραγωδίας: γενικό διάγραμμα
  7. Η μουσική στο αρχαίο τραγικό δράμα

ΑΙΣΧΥΛΟΣ:

  1. Για τους “Πέρσες” του Αισχύλου (1): η μυθοποίηση της Ιστορίας
  2. Για τους “Πέρσες” του Αισχύλου (2): ο Ξέρξης και η συνοχή της τραγωδίας
  3. Για τους “Πέρσες” του Αισχύλου (3): Οι δύο είσοδοι της Βασίλισσας
  4. Για τον “Αγαμέμνονα”του Αισχύλου: (1) Δίκη και Δαίμων
  5. Για τον “Αγαμέμνονα” του Αισχύλου: (2) Πειθώ και Θήλυ
  6. Για τον “Αγαμέμνονα” του Αισχύλου: (3) Άλλα βασικά γνωρίσματα
  7. Για τον “Αγαμέμνονα” του Αισχύλου: (4) Περιλήψεις αξιόλογων εργασιών
  8. Για τους “Επτά επί Θήβας” του Αισχύλου: (1) Εισαγωγικά
  9. Για τους “Επτά επί Θήβας” του Αισχύλου: (2) δρᾶμα Ἄρεως μεστόν
  10. Για τους “Επτά επί Θήβας” του Αισχύλου: (3) Θεοί και άνθρωποι
  11. Για τους “Επτά επί Θήβας” του Αισχύλου: (4) Οίκος και Πόλις
  12. Για τους “Επτά επί Θήβας” του Αισχύλου: (5) Οι Επτά ως θέατρο
  13. Για τους “Επτά επί Θήβας” του Αισχύλου: (6α) Άνδρες και Γυναίκες (Μέρος πρώτο)
  14. Για τους “Επτά επί Θήβας” του Αισχύλου: (6β) Άνδρες και Γυναίκες (Μέρος δεύτερο)
  15. Για τους “Επτά επί Θήβας” του Αισχύλου: (7) Περιλήψεις αξιόλογων εργασιών

ΣΟΦΟΚΛΗΣ:

  1. Για τις “Τραχίνιες” του Σοφοκλή: (1) Γνώση, Χρόνος, Πάθος
  2. Για τις “Τραχίνιες” του Σοφοκλή: (2) Η τάξη των πραγμάτων
  3. Για τις “Τραχίνιες” του Σοφοκλή: (3) Η Πάροδος
  4. Για την “Ηλέκτρα” του Σοφοκλή: (1) Προκαταρκτικές παρατηρήσεις
  5. Για την “Ηλέκτρα” του Σοφοκλή: (2) Σχόλια στους στ. 1-76
  6. Για την “Ηλέκτρα” του Σοφοκλή: (3) Κόρη της μοναξιάς και της ειρωνείας
  7. Για την “Ηλέκτρα” του Σοφοκλή: (4) Η αντίθεση φίλοι-ἐχθροί
  8. Για την “Ηλέκτρα” του Σοφοκλή: (5) Η αντίθεση λόγος-ἔργον
  9. Για την “Ηλέκτρα” του Σοφοκλή: (6) Η αντίθεση φως-σκοτάδι
  10. Για την “Ηλέκτρα” του Σοφοκλή: (7) Η τελευταία πράξη του δράματος
  11. Για την “Ηλέκτρα” του Σοφοκλή: (8) Γονείς και τέκνα
  12. Δευτερεύοντες χαρακτήρες στην τραγωδία: το παράδειγμα της σοφόκλειας “Ηλέκτρας”
  13. Η “Ηλέκτρα” του Σοφοκλή και οι ερμηνευτές της: δύο πρακτικά βοηθήματα

ΕΥΡΙΠΙΔΗΣ:

  1. Για τη “Μήδεια” του Ευριπίδη (1): αμφίσημη Μήδεια, αμφίθυμοι θεατές
  2. Για τη “Μήδεια” του Ευριπίδη (2): δομική συμμετρία
  3. Ο ῾δόλιος῾ Ευριπίδης της “Μήδειας”
  4. Οι ‘ταπεινοί’ χαρακτήρες στη “Μήδεια” του Ευριπίδη
  5. Ο Ευριπίδης, η τραγωδία και οι Σπουδές Φύλου (Gender Studies)
  6. Εισαγωγή στην “Εκάβη” του Ευριπίδη (βιντεομάθημα)
  7. Για την “Εκάβη” του Ευριπίδη: (1) Η δομή, τα πρόσωπα, ο χρόνος, ο χώρος
  8. Για την “Εκάβη” του Ευριπίδη: (2) Φόνος, θυσία, εκδίκηση
  9. Για την “Εκάβη” του Ευριπίδη: (3) Η “Εκάβη” και η έννοια της ελευθερίας
  10. Για την “Εκάβη” του Ευριπίδη: (4) Τρία επιμέρους σημεία
  11. Για την “Εκάβη” του Ευριπίδη: (5) Το μοτίβο των ανέμων
  12. Για την “Εκάβη” του Ευριπίδη: (6) Περιλήψεις αξιόλογων εργασιών
  13. Για τις “Φοίνισσες” του Ευριπίδη: (1) Εισαγωγικά
  14. Για τις “Φοίνισσες” του Ευριπίδη: (2) Η διαχείριση της πλοκής
  15. Για τις “Φοίνισσες” του Ευριπίδη: (3) Μυθολογικές και δραματουργικές καινοτομίες
  16. Για τις “Φοίνισσες” του Ευριπίδη: (4) Τα θέματα
  17. Για τις “Φοίνισσες” του Ευριπίδη: (5) Ο χορός
  18. Για τις “Φοίνισσες” του Ευριπίδη: (6) Περιλήψεις αξιόλογων εργασιών
  19. Για τις “Φοίνισσες” του Ευριπίδη: (7α): Ατομικό/δημόσιο συμφέρον (Ετεοκλής, Πολυνείκης)
  20. Για τις “Φοίνισσες” του Ευριπίδη: (7β): Ατομικό/δημόσιο συμφέρον (Κρέοντας, Μενοικέας)

ΓΕΝΙΚΑ ΠΕΡΙ ΚΩΜΩΔΙΑΣ

  1. Λίγα εισαγωγικά για την Παλαιά (ή “Αρχαία”) Κωμωδία (βίντεο)
  2. Η αρχαία ελληνική κωμωδία κατά τον 5ο αιώνα: ποικιλομορφία και πειραματισμός
  3. Παλαιά Κωμωδία και “παράβασις”
  4. Παλαιά Κωμωδία και “επιρρηματικός αγώνας”

ΑΡΙΣΤΟΦΑΝΗΣ:

  1. Για τις “Νεφέλες” του Αριστοφάνη: (1) Εισαγωγικά
  2. Για τις “Νεφέλες” του Αριστοφάνη: (2) Η κωμωδία της Κρίσης
  3. Για τις “Νεφέλες” του Αριστοφάνη: (3.1) Ο Πρόλογος
  4. Για τις “Νεφέλες” του Αριστοφάνη: (3.2α) Η Πάροδος
  5. Για τις “Νεφέλες” του Αριστοφάνη: (3.2β) Ο Αριστοφάνης ως λυρικός ποιητής στην Πάροδο
  6. Για τις “Νεφέλες” του Αριστοφάνη: (3.3α) Η Α᾽ Παράβαση
  7. Για τις “Νεφέλες” του Αριστοφάνη: (3.3β) Η ειρωνεία στην Α᾽ Παράβαση
  8. Για τις “Νεφέλες” του Αριστοφάνη: (3.4) Μεταβατικό Επεισόδιο
  9. Για τις “Νεφέλες” του Αριστοφάνη: (3.5) Ο Α᾽ Επιρρηματικός Αγώνας
  10. Για τις “Νεφέλες” του Αριστοφάνη: (3.6) Η Β᾽ Παράβαση
  11. Για τις “Νεφέλες” του Αριστοφάνη: (3.7) Ιαμβικές Σκηνές
  12. Για τις “Νεφέλες” του Αριστοφάνη: (3.8) Ο Β᾽ Επιρρηματικός Αγώνας
  13. Για τις “Νεφέλες” του Αριστοφάνη: (3.9) Έξοδος
  14. Για τις “Νεφέλες” του Αριστοφάνη: (4) Οι “Νεφέλες” και ο ‘τύπος’ της Παλαιάς Κωμωδίας
  15. Για τις “Νεφέλες” του Αριστοφάνη: (5) Βιβλιογραφία
  16. Για τις “Νεφέλες” του Αριστοφάνη: (6) Ερωτήσεις κατανόησης και εμβάθυνσης
  17. Οι “Νεφέλες” του Αριστοφάνη για την Γ᾽ Γυμνασίου
  18. Οι “Νεφέλες” για την Γ᾽ Γυμνασίου: τα σκίτσα του Χρήστου Γουσίδη
  19. Η Α᾽ Παράβαση των “Νεφελών” και η σχολική πράξη: Μέρος Α´
  20. Η Α᾽ Παράβαση των “Νεφελών” και η σχολική πράξη: Μέρος Β´Για τις “Νεφέλες” του Αριστοφάνη: (1) Εισαγωγικά
  21. Για τη “Λυσιστράτη” του Αριστοφάνη (1): Η “Λυσιστράτη” και η Παλαιά Κωμωδία
  22. Για τη “Λυσιστράτη” του Αριστοφάνη (2): ο χορός
  23. Για τη “Λυσιστράτη” του Αριστοφάνη (3): Μυρρίνη και Κινησίας
  24. Για τη “Λυσιστράτη” του Αριστοφάνη (4): Η “Λυσιστράτη” και το Αρσενικό
  25. Για τις “Θεσμοφοριάζουσες” του Αριστοφάνη (1): Γιατί ῾Θεσμοφοριάζουσες῾;
  26. Για τις “Θεσμοφοριάζουσες” του Αριστοφάνη (2): Σχόλιο στους στίχους 1-69
  27. Για τις “Θεσμοφοριάζουσες” του Αριστοφάνη (3): Ο εὐπρεπής Αγάθων
  28. Για τις “Θεσμοφοριάζουσες” του Αριστοφάνη (4): Μίμησις γυναικών
  29. Για τις “Θεσμοφοριάζουσες” του Αριστοφάνη (5): Η μεγάλη παρωδική ακολουθία
  30. Για τις “Θεσμοφοριάζουσες” του Αριστοφάνη (6): Η Παράβαση
  31. Για τις “Θεσμοφοριάζουσες” του Αριστοφάνη (7): Οι “Θεσμοφοριάζουσες” και ο ‘τύπος’ της Παλαιάς Κωμωδίας
  32. Ο νεωτερικός Ευριπίδης των αριστοφανικών “Βατράχων”

ΜΕΝΑΝΔΡΟΣ:

  1. Για τους “Επιτρέποντες” του Μενάνδρου: Σμικρίνης και Παμφίλη (702-835 Furley)
  2. Με αφορμή τη “Σαμία” του ΘΟΚ (1993/2012): (1) Γενικά στοιχεία για τον Μένανδρο και τη Νέα Κωμωδία
  3. Με αφορμή τη “Σαμία” του ΘΟΚ: (2) Είπαν για τον Μένανδρο…
  4. Σύντομη εισαγωγή στη ‘Σαμία’ του Μενάνδρου: (1) Γενικά για το έργο
  5. Σύντομη εισαγωγή στη ‘Σαμία’ του Μενάνδρου: (2) Η πλοκή αναλυτικά
  6. Ο Μένανδρος ανάμεσα στον ρεαλισμό, την ιδεολογική φαντασία και την κειμενικότητα: παραδείγματα από τη “Σαμία” (Μέρος 1/2)
  7. Ο Μένανδρος ανάμεσα στον ρεαλισμό, την ιδεολογική φαντασία και την κειμενικότητα: παραδείγματα από τη “Σαμία” (Μέρος 2/2)
  8. Για τη “Σαμία” του Μενάνδρου: ερωτήσεις κατανόησης και εμβάθυνσης
  9. λελάληκεν ἡδέως έν τῷ βίῳ οὐδενί: Η “απολογία” του Κνήμωνα στον Δύσκολο του Μενάνδρου (video)
  10. Ο Δύσκολος του Μενάνδρου στην κυπριακή διάλεκτο: (1) Ο Πρόλογος του Πάνα (στ. 1-49)

ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΑ

  1. Συγκρίνοντας τις “Νεφέλες” και τη “Σαμία”: δύο σημεία επαφής και απόκλισης (και δύο συμπληρωματικές σημειώσεις)
  2. Ο χορός στην αρχαία τραγωδία: παραδείγματα από τους “Πέρσες” και τις “Τραχίνιες” (βίντεο)
  3. Ο χορός στην τραγωδία και την κωμωδία: (β) Ένα συγκριτικό παράδειγμα (Αγ. – Θεσμ.)
  4. Θεοί και άνθρωποι στην αρχαία τραγωδία: παραδείγματα από τη “Μήδεια”, τους ‘Πέρσες’ και τις ‘Τραχίνιες’
  5. Ο ρόλος του Αγγέλου στην τραγωδία: δύο παραδείγματα (“Πέρσες”, “Μήδεια”)
  6. Τραγικές παρθένοι: Πολυξένη και Ηλέκτρα
  7. Δυο σκύλες: Κλυταιμήστρα και Εκάβη

ΠΡΟΣΛΗΨΗ ΤΟΥ ΑΡΧΑΙΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΘΕΑΤΡΟΥ:

  1. “Our heroic debate with the Eumenides”: a synopsis of the conference
  2. Dialogising Aeschylus in the poetry of Kyriakos Charalambides (video)
  3. Ταῦτα ἀνεκτά; Ταῦτα φορητά; Θέατρο και πρώιμος χριστιανισμός 
  4. Μεγάλες στιγμές της πρόσληψης του αρχαίου δράματος στο δεύτερο μισό του 20ου αιώνα
  5. Ο Φιλοκτήτης στον (μετ)Εμφύλιο: λίγα λόγια για την παράσταση του Μηνά Τίγκιλη
  6. Yannis Ritsos, “Ancient Theatre” (translated by A. K. Petrides)
  7. Το αρχαίο ελληνικό θέατρο στο YouTube! (1) Αριστοφάνης
  8. Το αρχαίο ελληνικό θέατρο στο YouTube! (2) Αισχύλος
  9. Το αρχαίο ελληνικό θέατρο στο YouTube! (3) Σοφοκλής
  10. Το αρχαίο ελληνικό θέατρο στο YouTube! (4) Ευριπίδης
  11. Το αρχαίο ελληνικό θέατρο στο YouTube! (5) Μένανδρος
  12. Αρχαίο δράμα, σύγχρονα ποιήματα: Συγκεντρωτική έκδοση
  13. Αρχαίο δράμα, σύγχρονα ποιήματα (1): Στοχασμοί για το αρχαίο δράμα
  14. Αρχαίο δράμα, σύγχρονα ποιήματα (2): Ο Οίκος των Ατρειδών: Αγαμέμνων
  15. Αρχαίο δράμα, σύγχρονα ποιήματα (3): Ο Οίκος των Ατρειδών: Ορέστης
  16. Αρχαίο δράμα, σύγχρονα ποιήματα (4): Ο Οίκος των Ατρειδών: Οι γυναίκες
  17. Αρχαίο δράμα, σύγχρονα ποιήματα (5): Ο Οίκος των Λαβδακιδών
  18. Αρχαίο δράμα, σύγχρονα ποιήματα (6): Ελένη
Αναθηματικό ανάγλυφο από τον Πειραιά, που πιστεύεται ότι παρουσιάζει ομάδα ηθοποιών μετά από παράσταση των

Αναθηματικό ανάγλυφο από τον Πειραιά, που πιστεύεται ότι παρουσιάζει ομάδα ηθοποιών μετά από παράσταση των “Βακχών” του Ευριπίδη. Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο (Wikimedia Commons)

Διάβασα και σας συστήνω: Ν. Διονυσίου, “Περιττή Ομορφιά” (Αθήνα: Το Ροδακιό 2017)

Tags

, , , , , , , , , , , , , , , , , ,


18813676_1916819695228669_9168276930998448765_nΣτο τελευταίο διήγημα της συλλογής Περιττή Ομορφιά της Νάσιας Διονυσίου (Αθήνα: Το Ροδακιό 2017), το οποίο τιτλοφορείται «Στην Έξοδο» (σσ. 52–56), μια γυναίκα κινείται προς την άκρη μιας ξύλινης προβλήτας. Η κίνηση αυτή έχει κάτι από τη βιβλική Έξοδο· είναι η απαραίτητη τελική δοκιμασία, που απαιτείται πριν από την απόλαυση της μεγάλης Επαγγελίας, της μετάβασης σε έναν άλλο κόσμο, όπου «άφθονο θα ρέει το μέλι και το γάλα» (σ. 54). Πριν περάσουν, όμως, οι άνθρωποι στη νέα αυτή σφαίρα της ύπαρξής τους, πρέπει να ρίξουν στο νερό το ένα πράγμα που θα ήθελαν να μεταφέρει η θάλασσα ­­— μια προσωποποιημένη δύναμη, περισσότερο σκοτεινή παρά σωτήρια — στον νέο τους κόσμο.

Η γυναίκα δεν κουβαλάει τίποτα, παρά μόνο το παιδί που μεγαλώνει στα σπλάχνα της και το οποίο παλεύει τώρα να γεννηθεί με τους πόνους που η Κατάρα έχει επιβάλει στην ανθρωπότητα. Η γυναίκα κάνει αυτό που κανείς άλλος δεν επιχειρεί: δεν κινείται προς την έξοδο μηχανικά, σαν ρομπότ. Προσπαθεί να ελέγξει την κίνησή της, να κρατηθεί, να μην γεννήσει τώρα, να μην βασιστεί στη θάλασσα να μεταφέρει το παιδί της στον άλλο κόσμο· να κρατήσει μέσα της το παιδί και να το γεννήσει με τους δικούς της όρους, αφού άλλωστε «στον τόπο της Επαγγελίας, στον Παράδεισο, στον Κήπο της Εδέμ» δεν θα υπάρχει πόνος, θλίψη ή στεναγμός.

Τη γυναίκα τη διαχωρίζει από το πλήθος η εμμονή του διερευνητικού της πνεύματος, μια φωνή που ακατασίγαστη μέσα της κραυγάζει και αμφισβητεί τα ηγεμονικά αφηγήματα (της πατριαρχίας και του χριστιανισμού — του χριστιανισμού που κατάντησε συνώνυμος της πατριαρχίας και μιας κοσμοθεώρησης που θέλει να κάνει τη ζωή σκέτη προσμονή θανάτου). Αν όλα θα είναι τέλεια στον τόπο της Επαγγελίας, τότε τι; Όλα αυτά που ζήσαμε μέχρι τώρα ήταν μάταια, περιττά; Άραγε ο Κήπος –– που ολοένα και περισσότερο μοιάζει με την επιστροφή στην απώτατη Αρχή αλλά ταυτόχρονα και με την κατάληξη στην ύστατη γαλήνη της ανυπαρξίας –– ο Κήπος, λοιπόν, άραγε, ακυρώνει τη ζωή; Η απάντηση είναι προφανώς καταφατική. Ναι, σύμφωνα με τη δεσπόζουσα, δεσποτική αφήγηση, ό,τι υπάρχει έξω από τον Κήπο δεν είναι παρά γύμνασμα για την επιστροφή σε αυτόν, γύμνασμα που χάνει την αξία του τη στιγμή της επιστροφής. Αλλά καθώς οι ανταύγειες από το σέλας «βάφουν με φως το νερό, τον ουρανό, τη στεριά» πριν σβήσουν (σ. 56), η Γυναίκα ­­— και μαζί η συλλογή — καταλήγουν στο συμπέρασμά τους: ναι, η ζωή, αφού προέρχεται από την άβυσσο και καταλήγει στην άβυσσο, μπορεί να είναι περιττή, αλλά είναι όμορφη. Είναι Περιττή Ομορφιά.

19113570_1922251061352199_4814242053361249012_nΤο καταληκτικό διήγημα της συλλογής συμπυκνώνει τα βασικά θεματικά και τεχνοτροπικά της χαρακτηριστικά. Η συλλογή αποτελείται από δώδεκα «διηγήματα»· σε λίγα όμως από αυτά ο αναγνώστης θα εντοπίσει τα γνωρίσματα της παραδοσιακής μυθοπλασίας (καμπυλοειδείς μύθους με αρχή, κορύφωση και τέλος· ολοκληρωμένους, ρεαλιστικούς, τρισδιάστατους χαρακτήρες, κ.λπ.). Πρόκειται περισσότερο για ποιητικότροπα αφηγήματα, πυρηνικές μονάχα ιστορίες, πλούσιες σε εικόνες, μεταφορές, αφαιρέσεις, αισθήσεις και αισθήματα, κάποιες από τις οποίες (π.χ. το εναρκτήριο, «Στο φως») διαβάζονται αβίαστα ως πεζά ποιήματα. Το αφηγηματικό πλαίσιο είναι πότε συγκεκριμένο (η ελληνική επαρχία, μια πόλη, ένα διαμέρισμα η Κύπρος του σήμερα), πότε αφηρημένο (ένα «κάπου»), πότε εντελώς (παρα)μυθικό ή συγχωνευμένο με το μυθικό του φόντο.

Η συλλογή κλείνει με μια πορεία προς την «Έξοδο», αλλά ανοίγει, όπως είπαμε, με μια κίνηση «Στο φως» (σσ. 9–11). Το αρχικό αφήγημα είναι το πιο ποιητικό ίσως κείμενό της. Τα δύο, αρχικό και τελικό, είναι ποικιλοτρόπως συνδεδεμένα και στο θεματικό επίπεδο. Η συλλογή είναι στην ουσία της μια συνεκτική, ενιαία αφηγηματική σύνθεση, μια κυκλική πορεία από την Απαρχή στην Έξοδο της ζωής, από το Φως στο Σκοτάδι και πάλι στο Φως (ή έστω την ανακάλυψη πως και μες στο σκοτάδι μπορεί να λάμψει για λίγο το φως, ως Σέλας). Στους ενδιάμεσους σταθμούς αυτής της πορείας διαδραματίζονται όλα εκείνα τα συμβάντα, που καθιστούν τη ζωή Περιττή αλλά Όμορφη, ακόμη και μες την ασχήμια της: ο Έρωτας, η Σεξουαλικότητα, η Μητρότητα, η Βιοτική Πάλη, η Κοινωνική Αδικία, η Μετανάστευση, η Προσφυγιά, η Επιβίωση, η Απώλεια, η Μοναξιά, η Επανασύνδεση, η Γαλήνη.

Όπως υπονοεί τόσο η «Έξοδος» όσο και το «Φως» («…καὶ ἐγένετο φῶς…») την Περιττή Ομορφιά διατρέχει ως βασικό διακείμενο η Βίβλος:

  • Το Βιβλίο της Εξόδου: Η Έξοδος είναι κίνηση προς τη Γη της Επαγγελίας αλλά και προς τον Θάνατο (κίνηση αντίθετη με τα διδάγματα του ενστίκτου αλλά ταυτόσημη σύμφωνα με τα διδάγματα του χριστιανισμού). Κάποτε, όπως στο τελευταίο διήγημα, γίνεται εκούσια και με μια αίσθηση αυτοδυναμίας και πληρότητας. Άλλοτε όμως, όπως «Στο πέρασμα» (σσ. 20–23), είναι κίνηση τραγική: είναι η μακρά πορεία των Σύρων προσφύγων προς τη δική τους έξοδο από την απειλή του πολέμου, η οποία επίσης προϋποθέτει τη διάβαση του υγρού στοιχείου –– μόνο που γι’ αυτούς κανείς Γιεχβά και κανείς Μωυσής δεν θα ανοίξει πέρασμα μέσα από το νερό. Στο «Πέρασμα», ο ποταμός Έβρος γίνεται άλλη Νεκρά Θάλασσα, αλλά αυτός επειδή ξεβράζει τους πρόσφυγες νεκρούς –– αν και, ως εκ θαύματος, όχι όλους: κάποιοι θα σωθούν, κάποιοι άλλοι θα επιστρέψουν προσώρας από τον κόσμο των πνευμάτων, για να ευχαριστήσουν τους αγαθούς ανθρώπους που περιέσωσαν την ελπίδα της αναγέννησης.
  • Η Καινή Διαθήκη και ειδικά η προσευχή του Χριστού στο Όρος των Ελαιών εμφανίζεται στο διήγημα «Γιος Γυναίκας» (σσ. 30–32), στο οποίο μαεστρικά η εστίαση μετατοπίζεται από τον αμφιταλαντευόμενο Χριστό στη Μητέρα του, από τον Ευαγγελιστή στον Ρίτσο και από τον δοκιμαζόμενο Θεάνθρωπο στον νεκρό εργάτη της Θεσσαλονίκης του 1936, τον οποίο θρηνεί σπαρακτικά η μάνα του στον «Επιτάφιο», όπως η Παναγιά τον νεκρό Ιησού, χωρίς όμως να μπορεί να ελπίζει σε Ανάσταση. Ο «Γιος Γυναίκας», όπως και το «Ανάποδα» (βλ. παρακάτω) είναι τα μοναδικά διηγήματα στα οποία η αφηγηματική φωνή είναι ανδρική· και στα δύο όμως είναι οι γυναίκες πίσω από τους άνδρες που όντως πρωταγωνιστούν. Στον πειρασμό του, ο Ιησούς της Διονυσίου αρνείται το παραδοσιακό ανδρικό πρότυπο του ηρωισμού, το οποίο ταιριαστά αρθρώνεται με πλαστά ποιητικά τσιτάτα σε ιαμβικό δεκαπεντασύλλαβο, που παραπέμπουν σε ηρωικά δημοτικά τραγούδια (ακριτικά, κλέφτικα, παραλογές). Τα ποιήματα αυτά κατασκευάζουν πρότυπα για «του ανδρειωμένου το παιδί». Καθώς όμως η φωνή του Ιησού τα συμπλέκει αφενός με τον «Επιτάφιο» αφετέρου με τον «Θρήνο της Παναγιάς», είναι λες και οι γυναικείες φωνές των δύο τελευταίων ποιημάτων κατακεραυνώνουν και ματαιώνουν, ματαίως έστω, το αξιακό σύστημα που οδήγησε τα παιδιά τους στον θάνατο.
  • Πρωτίστως, όμως, στη συλλογή κυριαρχεί ως κεντρικό διακείμενο το Βιβλίο της Γένεσης. Η ιστορία του Κάιν και του Άβελ είναι το υπόβαθρο του πιο εκτενούς, διαπεραστικού και άρτιου από τα διηγήματα της Περιττής Ομορφιάς, του «Φράκτη» (σσ. 24–29). Το θέμα του διηγήματος είναι η υποκριτική, αδαής μας ξενοφοβία. Στις πρώτες του παραγράφους το διήγημα έχει κάτι από την ειρωνεία της πολιτικής παραβολής-αλληγορίας ενός Βασιλικού, ενός Φραγκιά, ενός Μαλεβίτση. Το βιβλικό διακείμενο του Κάιν εισάγεται στο δεύτερο μέρος –– υπέροχα υπονομευμένο: διότι, όπως και στον «Γιο Γυναίκας» πραγματικός πρωταγωνιστής της ιστορίας δεν είναι ο άνδρας που κυριαρχεί στο πρωταρχικό κείμενο, αλλά μια γυναίκα, η Μάνα: η Μάνα του Φονιά και η Μάνα του Νεκρού, που εν προκειμένω είναι βεβαίως μία και η αυτή.
Szyndler_Eve

Pantaleon Szyndler  (1846–1905), “Εύα (Πειρασμός)”, 1889, Εθνικό Μουσείο της Βαρσοβίας

Η ΓΥΝΑΙΚΑ: αυτή η μορφή, στις ποικίλες μυθικές και κοινωνικές υποστάσεις της, είναι ο κεντρικός πρωταγωνιστής των αφηγημάτων της Περιττής Ομορφιάς. Πάντοτε (σχεδόν) ανώνυμη, αλλά πάντοτε τοποθετημένη σε ευδιάκριτα ρεαλιστικά πλαίσια, τα οποία όμως προβάλλονται στην προοπτική του μύθου και δη του βιβλικού. Γιατί το αρχέτυπο της Γυναίκας που διατρέχει τη συλλογή είναι εκείνο που κυριαρχεί στο ιουδαιοχριστιανικό φαντασιακό, η Εύα:

 

  • Η Εύα ως η εκπεπτωκυία δύναμη της απόκλισης από τα Πατριαρχικά προτάγματα και τις Αρσενικές επιταγές, που επισύρει εις βάρος και του Αρσενικού τη θεϊκή οργή και δέχεται ως ποινή για την υπερβασία της «τα πάθια και τους καημούς του κόσμου» (η φώκια του Παπαδιαμάντη που μοιρολογεί καθίσταται ένα ακόμη αρχέτυπο αυτής της εκδοχής του Θηλυκού): τους πόνους της γέννας, τον σπαραγμό της μάνας που στερείται το παιδί της («Γιος Γυναίκας», σσ. 30–32· «Ο φράκτης», σσ. 24–29), την ανάγκη της καρτερικής υποταγής στην ανδρική βιαιότητα («Τα κλειδιά», σσ. 16–19), τον κοινωνικό ρατσισμό και τη μοναξιά εξαιτίας μιας ασήμαντης φυσικής ατέλειας («Μια ευθεία», σσ. 37–40).
  • Είναι όμως επίσης και μια άλλη Εύα, η ασυγκράτητη δύναμη της γυναικείας σεξουαλικότητας, η επιθετική, λυτήρια Ορμή του Θηλυκού, η Γυναίκα που οι άνδρες θέλουν να παραμερίσουν ως επικίνδυνη, άτοπη, «τρελή», να τη δαμάσουν ενσωματώνοντάς τη βίαια στις δικές τους δομές, να την καταστήσουν ήμερο κατοικίδιο («Δυο Γάτες», σσ. 41–43). Αλλά εκείνη επιστρέφει σε όλο της το γυμνό μεγαλείο πίσω στον Κήπο της Εδέμ, για να διεκδικήσει όσα της στερήσανε («Ζωντανή Γυμνή Γυναίκα», σσ. 12–15). Η Γυναίκα ως Λίλιθ, το Αρχέτυπο πριν από το Αρχέτυπο του Θηλυκού, το σύγχρονο φεμινιστικό σύμβολο, που εξορίζεται τόσο από τον κήπο της Εδέμ όσο και από το βιβλίο της Γενέσεως. Εξορίζεται, εξορκίζεται, αλλά δεν εξαφανίζεται και είναι έτοιμη να βυθίσει ακόμη και το ξίφος στο στήθος της, να θυσιάσει το φθαρτό σώμα που έχει γίνει σῆμα της ψυχής της, φυλακή χτισμένη από το Αρσενικό, προκειμένου να αποτάξει το δοτά ονόματα («Άννα», «Αθανασία») και να επιστρέψει στο μόνο όνομα που της ανήκει: «Εύα. Με λένε Εύα» («Δυο Γάτες», σ. 43).
Lilith_(John_Collier_painting)

John Collier (1850-1934), “Lilith” (1892), The Atkinson Art Gallery, Southport, England

Η Περιττή Ομορφιά της συλλογής είναι εν τέλει η Γυναίκα, η Ομορφιά που ενίοτε φαντάζει Περιττή στον κόσμο των ανδρών: διωκόμενη, βαλλόμενη, θυματοποιούμενη. Το αφηγηματικό νήμα που συνδέει τα αφηγήματα της Περιττής Ομορφιάς είναι, όπως σημειώνει η ίδια η Διονυσίου σε ιδιωτική μας συνομιλία, «η σχέση της σύγχρονης γυναίκας με τη γεννήτορά της, καθώς κι η οριζόντια σχέση ανάμεσα σε όλες τις γυναίκες κάθε εποχής και τόπου». Η Γυναίκα ως αρχέγονη μήτρα, ως τροφός, ως ζωτική ορμή, που εγκλωβίζεται και καλουπώνεται και ετεροπροσδιορίζεται ασφυκτικά, αλλά παλεύει, σε ένα αιώνιο παράδοξο, να ανακτήσει, να επαναβιώσει την πρώτη συνείδηση του Εαυτού της, να υπάρξει εκ νέου «Στο φως».

Σε ένα μόνο διήγημα της συλλογής συμβαίνουν όλα «Ανάποδα» (σσ. 33–36), κι όμως κι εδώ η σκληρότητα της κόρης είναι μορφή αντίστασης, επανάστασης και δίκαιης τιμωρίας. Το αγόρι, που κάποτε ζητιάνευε σοκολάτες από τους Εγγλέζους αποικιοκράτες, τώρα, όντας ο ίδιος όργανο ασφαλείας, συλλαμβάνει και βρίζει έναν «βρωμοαράπη», σχεδόν παιδί, που επιχειρεί να σουφρώσει λίγα γλυκά από ένα ψιλικατζίδικο. Το πρώην παιδί, που δεν έζησε ως παιδί, διότι πάντοτε έπρεπε να δουλεύει, γίνεται πατέρας, που δεν χαίρεται το παιδί του, γιατί η κόρη του, την οποία σπούδασε με αίμα, κάνει καριέρα και ζωή, πού αλλού, στην Αγγλία. Η ελευθερία της κοπέλας είναι σχεδόν σαδιστική, ο τρόπος που αδειάζει τον πατέρα της βάναυσος, αλλά κάτι στο διήγημα αυτό δεν σε αφήνει να τον λυπηθείς και πολύ.

Όταν πιάνεις στα χέρια σου ένα από τα κομψοτεχνήματα των εκδόσεων Το Ροδακιό της Τζούλιας Τσιακίρη, προκαταλαμβάνεσαι θετικά έναντι του βιβλίου και του συγγραφέα μόνο και μόνο από τη σαγήνη της τυπογραφίας, πριν καλά-καλά διαβάσεις έστω μία λέξη: ιδανικό μεσαίο σχήμα, εξώφυλλα που τραβούν το μάτι χωρίς να είναι κραυγαλέα, χαρτί που το νιώθεις στα δάχτυλα σαν λείο δέρμα γυναίκας και μια υπέροχη, στρογγυλή γραμματοσειρά σαν καλοσχηματισμένο στήθος, που πολύ θα ήθελα να μάθω πώς λέγεται και πώς θα μπορούσα να την κλέψω (Ναι, μην σοκάρεστε, η ανάγνωση δεν είναι τίποτε άλλο παρά ερωτική πράξη)! Το Ροδακιό το αγάπησα κυρίως χάρη στις ποιητικές συλλογές του Πέτρου Στεφανέα. Τώρα προσθέτω στα θέλγητρά του την Περισσής Ομορφιάς, αφηγηματικής δύναμης, θεματικής ρώμης και γλωσσικού κάλλους συλλογή της Νάσιας Διονυσίου.

Το βιβλίο αυτό προσθέτει μία ακόμη αιτία να πιστεύουμε ότι κάτι καλό συμβαίνει, μια άνοιξη συντελείται, στα κυπριακά γράμματα τα τελευταία χρόνια. Καλώς ή κακώς οι Κύπριοι καλλιτέχνες αποδεσμεύονται σιγά­-σιγά από τη θρηνωδία της χαμένης πατρίδας και αναζητούν νέους ορίζοντες –– ακόμη και όταν γράφουν για την ίδια την κυπριακή ιστορία, όπως ο… έτερος Καππαδόκης της σύγχρονης (γυναικείας) γραφής στην Κύπρο, η Κωνσταντία Σωτηρίου. Η Σωτηρίου έκανε αίσθηση με την Αϊσέ και μπορεί να θεωρείται πλέον καθιερωμένη χάρη στις Φωνές από Χώμα. Η Διονυσίου δείχνει με την Περιττή Ομορφιά ότι διαθέτει γραφίδα αλλιώτικη, αλλά εξίσου διεισδυτική και ελπιδοφόρα. Αναμένουμε με ενθουσιασμό τα επόμενα βήματά της.